Техникадағы қазақ тілі осыншама қорқынышты болар ма?

Өткенде банкоматтағы қазақ тіліне байланысты, сосын банктердегі құжаттарда қазақ тіліне “түкіріп” қарайтынына қатысты Қаржы Нарығын қадағалау агенттігіне хат жолдағанмын. Бүгін таңертең Зейнетақы қорындағылармен сөйлестім. Әлгі менің есімім қазақша жазылған еді ғой. Содан СИК тегімен сәйкес келмесе, зейнетақы қорына ақша түспейді екен. Мұндай сұмдықты бұрын естімеген шығарсың. Тапқан айлығымыздың он пайызын болашағы бұлыңғыр қорға аударатынымыз өз алдына, оны фамилияң қазақша деп қабылдамайды екен, әрі қабылдамағаны үшін тағы өсімпұл талап етеді. Есенгүл апай да “Түркістанға” бүгін осы жайлы мақала жариялады.

Содан Капитал зейнетақы қорына хабарластым. Мың болғыр Әділет деген жігіт осы уақытқа дейін Зейнетақы қорына аударылған ақшамның есебін поштамен жолдады. Әрі бұдан былай әрбір адамға белгілінген өз агенттері бар. Солар көмектеседі дейді. Ол агенттік қазақша білетін, білмейтінін анықтай алмадық. Сыртымыздан әйтеуір біреуді тағайындапты. Мен Капиталға сайттарыңды да қазақшалап қойыңдар дедім. Жалпы қаржылық құрылымдарда қызмет көрсету неліктен қазақ тілінде емес деген сұрақ бұрыннан көкейімде жүретін. Түптеп келгенде бұл қазақша қарым-қатынас жасау қиын түсінікпен  байланысты тәрізді.

Таныстарымнан сұрасам, көпшілігі банкоматты автоматты түрде орысшасын таңдайды. Қазақшасынан қорқады. Түсінбей қаламыз деген үрей бар. Әрине техникадағы қазақ тілі осыншама қорқынышты болар ма? Жұмыс істеп отырмын. Кешкі хабарды әзірлеуім керек.


  1. мен қазақша қолданамын АТМды, ол былайынша түсінікті ғой, ал келісімшарт сияқты заттарда әрине орысшасы

    • Жаңа депуаттарға қоңырау шалғанбыз. Банкоматта қай тілді қолданасыз деп. Дені орысша деді. Тек біреу ғана ағылшынша дейді. Қазақша қолданамын дегендерді әзірге кездестірмедік.

  2. Иә кейбір адамдарда осындай комплекс бар.

  3. timurrr

    Мен өзім қазақша пайдаланам!

  4. Тупак Амару

    Түсінбей қалудан емес, жүйкемді жұқартпау үшін басқа тілді таңдауға мәжбүрмін :)

    БТА-ның банкоматындағы “Жалғастыруды қалайсыз ба?” деген сұрақты көрсем, жыным келеді.

    • Хммм, интернет банкингінде де орысшасын қолданасыз ба?

      • Тупак Амару

        Әзірге өреміздің жеткені банкомат қана :) )) Қалғанын кейін көре жатармыз.
        Манибукерстегі шотымда ағылшын тілі тұр.

  5. men de orishsasin holdanam
    tusinbeu haupi bar
    audarmashilarimiz neshe truli gip audaradi
    negizi iskerliktegi kazah tili johtyn hasi
    ozim ulken bankterdin birinde isteym
    ujymyzda bari kazah
    birah orissha soileimiz
    kazahsha soilesek “delovoylih” jogaladi deid
    kazahsha bilmegenine kop kazah mahtanadi da

    • Банкте істейсіз ғой. Осы айтыңызша, банкоматтың қазақшасын кім аударады? Сол айтишнектердің мойнына жүктей салады деген ойым дұрыс еместігіне сендіріңізші…

      • ))) onisin endi bilmedim
        birah negizi solai siyahti))
        bzde kazah tili mamandari joh hoi
        bir tanisim IT mamani
        uyali telefonga toleyitn apparattardagi ahparatti ozi audardi
        yagni ogan audar delingen
        ol menim komegime jugindi
        soitip birge audaganbiz

  6. сіз техника дейсіз! медицинаға бір қарап көріңізші!!! қалай болса солай аударып, аузына не келсе, соны жаза берген секілді. Қысқарған сөздері де бір түрлі.

    Банкоматта ылғи да қазақшасын таңдайтынмын. Қырсық болғанымнан шығар :) )))

  7. akzere

    Шын айтсам, қорқынышты )

  8. Бізге бәрібір, орыс-қазақ-ағылшынша, бастысы карточкаға көөөп ақша түссе екен деп тұрамыз:))

  9. Бізде АТМ дер моңғолша және ағылшынша мен көбінде ағылшыншасын қолданамын жалпы байқасам моңғолдардың барлығы банкоматты өз тілінде қолданады ешқандай қатесіз тамаша жазылған соларға қарап банкоматқа қазақшада қосса екен деп ойлап қоям сол сәтте ҚЗ есіме түсуші еді қазақшаға ынтық болып жүрген мына біздер алыста жүріп қазақшаны сағынамыз қолдағы бар алтынды дұрыс қолдана алмаса айтарым жоқ

  10. Мен патриот екенмін ғой, ылғи қазақшасын пайдаланамын.

  11. Қазір осы қвзвқшвсы қисық банкомат, т.б қызмет көрсету саласындағы тілді түсініп қалдым. басында қиын болатын. Оларға да “мынанша адам қазақшасын, мынанша адам орысшасын таңдайды деген ақпарат түсіп отыратын шығар, қазақ тілін қолданушылар санын арттырайық” деп достарымды да өз тілімізде таңдауға шақырамын. Қай салада болмасын, қазақ тілінің халі мүшкіл. бірақ, ол нашар екен деп шегінуге болмайды. Әр мекемеге хабарласып, Парламенттегі көкелерді қозғап жатқан ісіңізге АЛЛА разы болсын!!! (Бекболат Тілеухан қай тілді таңдайды екен, қызық :) )

  12. Аударғанның көкесі осы екен деп, көптеген қызықтар мен қиыншылықтарға тап болып жатырмыз. Халықаралық тілдерді қазақшалатып мүлде қажеті жоқ. Ақылға сыймайтын әрекет жасап жатырмыз…

  13. Мен орысшасына жүгінем. Қазақ тіліндегісіне бір мәрте аузым күйгесін дейін десем, одан емес. Пікірлесушілердің бірі білдіргендей, жүйкемді жұқартқым келмейтіндіктен болар. Ал техникалық қазақ тілі… Ол сіз бен біздің дұрыс-бұрыс аудару мәселесіне бағынышты емес. Неологизмдердің жалпықоғами санаға берік орнықпауынан. Бұйырса, ақырын-ақырын АТМ машиналары, басқа да электронды құралдарда төл тілдің мәртебесі лайықты орнын табарына түбі сенем…

  14. Банкоматты қазақша қолданамын. тек жақында Казкомда паролымды өзгертейін деп өзгерте алмадым, жаңа пароль жазғаннан кейін екі вариант тұрады: Жалғастыру және Өзгерту деген. Өзгерту дегенге басып қалып едім, карточкамды шығарып тастады. сөйтсем Жалғастыруға басу керек екен :)

    енді орысшасын қолданатын шығармын.

    айтпақшы Капитал жақсы фонд, отчеттарын оперативно жібереді электронкаға тек айтсаң болды.

  15. elvira

    бұрын орысшасын/ағылшыншасын қолданушы едім. сосын бір күні құрбым “банкомат болсын басқасы болсын, қазақ тілі деген option тұрған жерде қазақ тілді сен таңдамасан кім таңдайды? мысалға сол банкоматтарға счетчик орнатылған болса, қазақ тілін 5 пайыз ғана қолданады деп тұратын болса қазақ тілді мүлдем алып тастауға толық құқылы болады емес пе” деді. Енді үнемі “в поддержку отечественного производителя” қазақшаны таңдайтын болдым. для галочки. кейін басқа тілден қайта қарау керек болса да.

    Карточкадағы балансты білу үшін банктарға звондаған кезде тілді таңдаңыз деп тұрады ғой – сол кезде де қазақ тілді таңдаймын. бір жақсысы онда ешнәрсе айтпайсың ғой – бірді басыңыз, екіні басыңыз дейді да қояды. Кеше интернет арқылы төлем жасау үшін “по привычке” қазақ тілін таңдап қойып, оператормен қазақша сөйлеуге тура келді. Қиналғаным-ай. Ол да қиналды. Бірақ екеуіміз де қоштасқанға дейін бір де бір сөз орысша қоспауға тырысқанымыз сөзсіз заслуживает похвалы.

    Жәй мақтанғым келді. а-ля “минута славы”.

    • :) Жарайсыз!!! АРБ!!!

      Ал, 09-ға хабарласып, қазақ тілін таңдаймын. көбіне орыстар отырады. Қазақша сұрасаң, қазақша жақсылап жауап береді. Тамаша!

  16. Өткен 20 жылда Қазақ тіліне байланысты біраз жұмыстар атқарылғаны шын. Оны мойындау керек. Мысалы, бір ауыз Орыс тілін білмесемде сол банкдердің бірінде қызмет істедім. Қазақша және Ағылшынша қолдандым. Өйткені еш қазақ тілін білмейтіндерде( түсінбейтіндерде) болды. Бірақ СЕН Қазақша сөйлесең ешкім сенің аузыңа қақпақ болмайтынын( Аузыңды жаппайтынын) және саған сөйлеме деп айтпайтынын түсіндім.

    Ал АТМдерге келер болсақ, кешіріңіздер сонда біз өмір бойы АТМдерді ( және осындай құралдарды) Қазақшалаумен өтеміз бе?

    Барлық АТМдерді( Осындай құралдарды), депудаттарды тіпті Президенттің өзі барлық мәлімдемесін Қазақшаласада бұл ел ( Қазақстан) Қазақшаға көшпейді. Мұны түсінетін уақыт жеткен сияқты.

    Кейбір адамдар ойлайды, бастықтар( Президент, Үкімет) Қазақша сөйлесе бәрі жөнделеді деп. Жоқ олай емес.

    АТМді Қазашалау бұл проблеманың бетін жапқышпен жақсып жауып қойғанмен тең, ягни біздің( Қазақ тілің) проблемасына шешім емес. Бұл проблеманы шешудің жолы текғана сол проблеманы түбімен құрту. Ендеше қалай түбімен құртамыз? Сол АТМдерді жасап біткен соң қазақшалау емес, соны Қазақша жасауда. Әрине ондай мамандар Қазақстанда бар болғанмен Қазақ тіліне жаны ашитындар аз. Солардың санын көбейту керек.

    Қортынды, егер Қазақша АТМ қолданғыңыз келсе, онда өзіңіз сол АТМді Қазақша жасайтындай дәрежеге жетіңіз, немесе балаңызді сол дәрежеге жеткізіңіз.

    Әйтпегенде, Қазақ тілі 2030 жылы болғанда да осылай Қазақ тілді журналистердің, оралмандардың және азғантай елін жерін ойлаған азаматтардың тілі болып қала бермек.

    АТМ тек өрнек ретінде алынды.

    • Әйтпегенде, Қазақ тілі 2030 жылы болғанда да осылай Қазақ тілді журналистердің, оралмандардың және азғантай елін жерін ойлаған азаматтардың тілі болып қала бермек.

      Тауып айтылған сөз :)

  1. 1 Банкомат “былықтары” – 2 « Өрімтал

    [...] } Банкомат тақырыбына пікір білдіргендеріңізге рахмет.  Банкомат [...]

  2. 2 Зейнетақы қорындағы ақшамыз не болып жатыр? « Өрімтал

    [...] жатыр. Сонда да өзімнің қазақша мәлімет алу құқымды даулауды қоймайтын түрім бар. Сұмдық қой… Менің ай сайынғы жалақымның 10 %  [...]




Пікір қалдыру

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Connecting to %s


  • Беттер

  • Өзгерістер жолындағы репортаждар

  • Блог бастаушыға арналған кеңестер

  • Wordpress.com: Блог бастайық!

  • Salem!

    Блогыма қызығушылық танытқаныңа көп рахмет. mailonpix.ru Creative Commons License Site Meter
  • Watch videos at Vodpod.
  • "Өрімтал" блогындағы жаңа жазбаларға жазылу үшін поштаңызды енгізіңіз

    Join 1,201 other followers

  • RSS “Мінбер” газетінен

    • Аспаннан қазақ жауып тұр
      (Тарихи дастан)  Жәркен БӨДЕШҰЛЫ Пролог орнына Әри-айдай арбаның дөңгелегi, Кейiн қалды елiмнiң бiр бөлегi. Кейiн қалған елiме барар едiм, Қорқытады орыстың зеңбiрегi. (Халық өлеңi). I Жүрегi қашан қуанбақ? Көз жасы қашан құрғамақ? Не көрмедi бұл қазақ, Не көрмедi бұл қазақ? Жұтынған жұтты – Қақаған аязды – Шiлiңгiр ыстықты – Сел, тасқынды – Қырғын соғысты – […]
    • Қымыздың түрлері
      Биенің сүтінен дайындалатын денсаулыққа шипалы әрі жұғымды сусын қымыз – қазақ халқының ұлттық тағамдарының ішіндегі ең құрметты дастарқан тағамдарының бірі. Сары қымыз – дертке шипа, денеге күш. Қымыз негізінен жылқы терісінен тігіліп, тобылғы түтінінің ысы сіңген сабада немесе ағаш күбіде ашытылады. Қымыздың ашытқысы қор деп аталады. Дәкіге түйген қорды са […]
    • Жастарға арналған «Екпін» танымдық онлайн-журналы таныстырылды
      Бүгін, яғни, ақпанның 22-ші жұлдызында Қазақстанның Yvision.kz блог тұғырнамасы жастарға арналған мәдени қазақ тілді «Екпін» жобасын көпшілікке ұсынды. Аталмыш онлайн-журнал 2012 жылдың 19 қаңтарында жарыққа шығарылған болатын. Жиында редакцияның алға қойған мақсаттары мен жоспарлары сөз етіле отырып,  оның маңыздылығы мен жарық көретін жазбалар тақырыбы тал […]
  • Google Groups
    Kazakh Bloggers
    Visit this group
  • RSS “Алтын Орда”

    • Болат Атабаев Германияның Гете сыйлығымен марапатталды
      Германияның Гете институты режиссер Болат Атабаевты Германияның Гете сыйлығымен марапаттады. Болат Атабаевқа Гете медалі Қазақстан мен Германия театрлары арасындағы қарым-қатынасты дамытуға сіңірген еңбегі үшін беріліп отыр. Сыйлықты институттың президенті Клаус-Дитер Леманн 2012 жылдың 28 тамызында тапсыратын болады. Болат Атабаев Гете медалімен марапатталғ […]
      Жаңылай Базарбаева
    • Жаңа жүйе бойынша 70 ТЖО ашылды
      Көліктік бақылау комитетінің хабарлауынша, бүгінгі күні республикамызда 70 техникалық байқау орталықтары (ТБО) жұмыс істейді. Бұл орталықтар 163 техникалық байқау желісінен: 70 мобильді, 93 стационарлық желіден тұрады. Ақпанның 17-сіндегі мәлімет бойынша, 52 030 автокөлік құралдары техникалық байқаудан өткізілген. […]
      Батыр Бек
    • Ақтау портының қаңтар айындағы көрсеткіші
      Автомобиль және су көлігі департаментінің алдын-ала мәліметтеріне сәйкес, ағымдағы жылдың қаңтар айында Ақтау порты арқылы 1 млн. 40 мың тоннадан астам әр түрлі жүк тасымалданған. Оның 215 мың тоннасы – құрғақ жүк (металл, астық, жүктердің өзге де түрлері), 662 мың тоннасы – мұнай. 162 мың тоннадан астам мұнай мен астық және өзге де жүктер паром […]
      Батыр Бек
    • Интернет қолданушы саны – 8 млн. 715 мың
      Байланыс саласында ҚР Статистика агенттігінің алдын-ала мәліметтеріне сәйкес, ағымдағы жылдың қаңтар айында ұялы байланыс абоненттерінің тығыздығы 100 тұрғынға есептегенде 151,1 құрап, жалпы саны 24 659 700 жетті. ҚР Статистика агенттігінің алдын-ала мәліметтеріне сәйкес, 2011 жылдың желтоқсан айында Интернет желісін пайдаланушылар саны 8 млн. 715 мың адамға […]
      Батыр Бек
    • «egov.kz» арқылы 10 млн. 764 мың е-анықтама берілді
      «Электрондық үкімет» порталы бойынша 2012 жылдың 20 ақпанындағы жағдайға сәйкес, «egov.kz» арқылы 10 млн. 764 мың е-анықтама, 957 515 ЭЦҚ берілген. Бүгінгі күні «egov.kz» порталы арқылы қызметтерді алу танымалдылығы артып келеді. Мысалы, ақпанның 6-сы мен 12-сі аралығында 6260 мекенжай анықтамасы электрондық нұсқада берілген. Бұл көрсеткіш өткен жылдың осы к […]
      Батыр Бек
  • Соңғы жазбалар

  • Ең қызық жазбалар

  • Алдыңғы жазбалар

  • Ілмектер

  • RSS-Өрімтал


Follow

Get every new post delivered to your Inbox.

Join 1,201 other followers